چرا آمریکا با ایران دشمنی دارد؟
علت دشمنی آمریکا با ایران از نگاه رهبر انقلاب
آیا تا به حال از خود پرسیدهاید که چرا چالش میان ایران و آمریکا دهههاست ادامه دارد؟ آیا مشکل صرفاً بر سر مسائل هستهای یا حقوق بشر است، یا ماجرا عمیقتر از این حرفهاست؟ برای درک واقعی علت دشمنی آمریکا با ایران، هیچ منبعی دقیقتر و جامعتر از بیانات مقام معظم رهبری نیست. ایشان بارها در سخنرانیهای خود به این نکته اشاره کردهاند که تضاد میان تهران و واشینگتن، نه یک سوءتفاهم ساده، بلکه یک تقابل مبنایی است.
در این مقاله، به بررسی ریشههای این دشمنی از دیدگاه حضرت آیتالله خامنهای میپردازیم.
۱. استقلال؛ بزرگترین جرم ملت ایران
از نگاه رهبر انقلاب، اصلیترین دلیل دشمنی آمریکا، «روحیه استقلالطلبی» ملت ایران است. آمریکا به دنبال جهانی است که در آن کشورها به دو دسته «سلطهگر» و «سلطهپذیر» تقسیم میشوند.
ایران با وقوع انقلاب اسلامی، از مدار اقماری آمریکا خارج شد و شعار «نه شرقی، نه غربی» را محقق کرد. رهبری در این باره میفرمایند: «جرم جمهوری اسلامی این است که زیر بار سلطه نمیرود.» آمریکا کشوری را میخواهد که منابعش در اختیار آنها باشد، اما ایرانِ مقتدر، این معادله را برهم زده است.
۲. ترس از الگو شدن ایران برای جهان اسلام
یکی دیگر از دلایل استراتژیک دشمنی، نقش ایران به عنوان یک «الگوی موفق مقاومت» است. آمریکا نگران است که اگر نظام جمهوری اسلامی بتواند بدون تکیه بر قدرتهای استکباری، پیشرفت علمی و منطقهای داشته باشد، سایر ملتها نیز از این مسیر پیروی کنند.
رهبر انقلاب بارها تأکید کردهاند که دشمنی آمریکا با ایران به دلیل “هویت اسلامی” و “مردمسالاری دینی” است که توانسته تمدن غرب را به چالش بکشد.
۳. هستهای و حقوق بشر؛ بهانه یا واقعیت؟
بسیاری میپرسند: اگر ایران با آمریکا سازش کند، دشمنیها تمام میشود؟ پاسخ رهبری منفی است. ایشان معتقدند مسائلی مانند انرژی هستهای، موشکهای بالستیک و حقوق بشر، صرفاً «بهانه» هستند.
ایشان میفرمایند: «اگر امروز در مسئله هستهای عقبنشینی کنید، فردا موضوع موشک را پیش میکشند؛ اگر موشک را بپذیرید، فردا حمایت از مقاومت را بهانه میکنند؛ و اگر آن را هم قبول کنید، سراغ اصلِ نظام و ولایت فقیه میآیند.» هدف نهایی آمریکا، تغییر ماهیت نظام و بازگشت به دوران پهلوی است.
۴. تضاد ماهوی نظام سلطه با نظام اسلامی
آمریکا بر پایه نظام سلطه (Hegemony) بنا شده است، یعنی دخالت در امور دیگران برای تأمین منافع خود. در مقابل، تفکر اسلامی بر پایه عدالت و نفی ظلم است. این دو ماهیت به هیچ وجه با هم جمع نمیشوند. رهبری بارها بر این نکته تأکید کردهاند که دشمنی آمریکا با “اصلِ وجود” جمهوری اسلامی است، نه فقط با رفتارهای آن.
۵. فروریختن هیمنه آمریکا در منطقه
ایران با حضور موثر خود، استراتژیهای آمریکا در خاورمیانه (غرب آسیا) را با شکست مواجه کرده است. از شکست پروژه خاورمیانه بزرگ تا ناکامی در سوریه و عراق، همگی باعث شده تا آمریکا، ایران را مانع اصلی خود ببیند. رهبر انقلاب معتقدند که قدرت نرم و سخت ایران، محاسبات ابرقدرتها را به هم ریخته است.
راه حل میان ایران و آمریکا چیست؟
از دیدگاه مقام معظم رهبری، راه مقابله با این دشمنی، مذاکره و عقبنشینی نیست؛ بلکه «قوی شدن» است. ایشان تأکید دارند که هرگاه ما در عرصههای اقتصادی، علمی و نظامی قوی شویم، دشمن ناامید خواهد شد.
